Lösemi: Kan Kanseri

KML ve AML için BCR-ABL geni varlığında hedefe yönelik tedaviler uygulanmaktadır.1,2

Hedefe yönelik kanser tedavileri, kanser hücrelerinin bölünmelerini (proliferasyon) ve yayılmalarını çeşitli yollardan engelleyen tedavilerdir.1

Bu tedavilerin birçok çeşidi; hücrenin dış uyarıcılara karşı verdiği cevaplar, hücre hareketleri ve bölünmesi, hatta hücre ölümü gibi temel hücresel işlevleri ve etkinlikleri yöneten kompleks bir iletişim sistemi meydana getiren hücre işaretleme yollarındaki proteinleri hedef alır.1

Örneğin, kronik myeloid lösemilerin (KML) çoğu, BCR-ABL adı verilen bir genin oluşmasıyla meydana gelir. BRC-ABL füzyon geninin ürettiği proteinler (Bcr-Abl) KML hücrelerinin aralıksız olarak bölünmesine neden olur. Bu sebeple, Bcr-Abl hedef olmak için iyi bir molekül örnektir.1

Bu amaçla ALL tedavisinde de BCR-ABL geni varlığı tespit edildiğinde bu genin meydana getirdiği proteini hedef alan ilaçlar uygulanan kemoterapiler ile birlikte kullanılmaktadır.2

 

Lösemi (Kan Kanseri) hakkında detaylı bilgi almak için tıklayın.

Kolorektal Kanser: Kolon ve Rektum Kanseri

Kolorektal kanser tedavisinde hedefe yönelik tedaviler, kemoterapilere ek olarak kullanılmaktadır.1

Kanser oluşumunda hücrelerde ortaya çıkan değişikler daha iyi anlaşıldıkça araştırmacılar bu değişimleri hedef alan yeni ilaçlar geliştirmiştir.1

Hedefe yönelik kanser ilaçları kemoterapi ile birlikte veya kemoterapinin etkisiz olduğu durumlarda uygulanabilir.2

Kolorektal kanserinde, Vasküler Endotelyal Büyüme Faktörlerine (VEGF) bağlanan monoklonal antikorlar, VEGF’nin kanser hücrelerinde damar oluşturma ve geliştirme özelliğini ortadan kaldırır. Bu nedenle tedavilerde etkili bir şekilde kullanılır. Yayılmış (metastatik) kolorektal kanser tedavisinde kemoterapi ile birlikte kullanımında sağkalım süresini arttırmaktadır.1

 

Kolorektal kanser hakkında detaylı bilgi almak için tıklayın.

 

Referanslar:

1.M. Burcu Irmak Yazıcıoğlu ve Ark. Kanserde Hedefe Yönelik Monoklonal Antikor Tedavisi. Haliç Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi 2018,1: 131-1421.

2.https://www.cancer.org/cancer/colon-rectal-cancer/treating/targeted-therapy.html(Erişim tarihi: 28.08.2020)

Akciğer Kanseri

Akciğer kanserinde bazı genetik testler sonrasında hedefe yönelik tedaviler uygulanabilmektedir.1,3 Kanser hücrelerinin normal vücut 1 hücrelerinden farklılaşıp agresif bölünme ve çoğalma yeteneği kazanmasında yapılarındaki genetik değişimler (mutasyon) rol almaktadır. Kanser oluşumuna sebep olan birçok genetik değişim tanımlanmış olmasına rağmen şu an bunların sadece bir kısmında mevcut genetik değişimlere özel olarak oluşturulmuş tedaviler kullanılabilmektedir. Kanserli hücrelere karşı “Akıllı İlaç” olarak da adlandırılan hedefe yönelik tedaviler; tedavi yanıt oranı ve hastaların yaşam süresi açısından kemoterapilere kıyasla üstünlük sağlamaktadır. Akciğer kanserinde özellikle küçük hücreli dışı akciğer kanserinin skuamöz olmayan kanserler grubunda EGFR, ALK, ROS-1, BRAF isimli genlerdeki değişimlere yönelik testler yapılması önerilmekte ve bu genlerdeki değişimlerin pozitif çıkması durumunda hedefe yönelik tedaviler uygulanabilmektedir. Kanser gelişiminde belirtilen genetik değişimler dışında başka genetik değişimler de bulunabilmektedir. Bu sebepten farklı genetik değişimlere özgü hedefe yönelik yeni tedaviler de geliştirilmeye devam edilmektedir.1,3

 

Akciğer kanseri hakkında detaylı bilgi almak için tıklayın.

 

Referanslar:

1)Systemic Therapy for Locally Advanced and Metastatic Non-Small Cell Lung Cancer: A Review. JAMA. 2019 Aug 27;322(8):764-774. doi: 10.1001/jama.2019.11058.

2)Advances in Lung Cancer Research, Updated: February 7, 2020, https://www.cancer.gov/types/lung/research. (Erişim tarihi: 28.08.2020)

Meme Kanseri

Hedefe yönelik kanser ilaçları kan yoluyla vücudun neredeyse tamamına ulaşabilmektedir. Bu nedenle özellikle vücudun farklı bölgelerine yayılmış kanserlere karşı kullanışlı bir tedavi yöntemidir. Meme kanserine sahip her 5 kadından 1’inde, kanser hücrelerinin yüzeyinde büyümeyi arttırıcı özelliğe sahip çok sayıda “HER2” isimli protein yapıda reseptörler bulunmaktadır. Bu kanserler aynı zamanda HER2-pozitif (HER2+) meme kanserleri olarak isimlendirilmektedir. HER2+ meme kanserleri agresif olarak büyüme ve yayılma göstermektedir. Bu nedenle HER2 reseptörünü hedef alan ilaçlar geliştirilmiştir.2

 

Meme kanseri hakkında detaylı bilgi almak için tıklayın.